Grade 12
Second Term
Third Term
Grade 13
Grade
12
පාඩම 3.1 – සරල ආලෝලන චලිතය (SHM)
පදනම (Q1–5)
සරල ආලෝලන චලිතය (Simple Harmonic Motion) යනු කුමක්ද?
SHM සඳහා උදාහරණ 2ක් දක්වන්න.
සංඛ්‍යාලංඛනාව (Amplitude) යනු කුමක්ද?
SHM හි විස්ථ ාපනය සඳහා සූත්‍රය ලියන්න.
කාල පරියෝජනාව (Period) සහ සංඛ්‍යාතය (Frequency) අර්ථ දක්වන්න.
අතරමැදි (Q6–10)
අවලම්බකයක කාල පරියෝජනාව 2 s වේ. සංඛ්‍යාතය සොයන්න.
වසන්තයක් 10 cm සංඛ්‍යාලංඛනාවෙන් ආලෝලන වේ. උපරිම විස්ථාපනය කීයද?
SHM සඳහා විස්ථාපනය–කාලය ප්‍රස්තාරය අඳින්න.
ත්වරණය සහ විස්ථාපනය අතර සම්බන්ධතාව state කරන්න.
v = ω√(A² – x²) සූත්‍රය ව්‍යුත්පන්න කරන්න.
උසස් (Q11–15)
Hooke නියමයෙන් a = –ω²x සූත්‍රය ව්‍යුත්පන්න කරන්න.
k = 50 N/m, m = 2 kg වන වස්තු–වසන්ත පද්ධතියක කාල පරියෝජනාව සොයන්න.
SHM තුළ ශක්ති විකස්තාවයේ වෙනස්කම් ප්‍රස්තාරයක් සමඟ විස්ථාරයෙන් පැහැදිලි කරන්න.
x = 0.05 sin(20t) නම්: සංඛ්‍යාලංඛනාව, කෝණීය සංඛ්‍යාතය, කාල පරියෝජනාව සොයන්න.
අංශ භේදය (Phase difference) යනු කුමක්ද? SHM දෙකකට ගණිතමය දත්ත ලබා නම් එය ගණනය කරන්න.
පාඩම 3.2 – තරංග චලිතය
පදනම (Q1–5)
යාන්ත්‍රික තරංගයක් යනු කුමක්ද?
තරංග සූත්‍රය v = fλ state කරන්න.
දිග හැරුණු (Transverse) සහ දිගහැරී (Longitudinal) තරංග අතර වෙනස පැහැදිලි කරන්න.
කුවිය (Crest) සහ තිට්ටුව (Trough) යනු කුමක්ද?
තරංග දිග (Wavelength) අර්ථ දක්වන්න.
අතරමැදි (Q6–10)
f = 50 Hz, λ = 0.5 m. වේගය සොයන්න.
දිග හැරුණු තරංගයේ විස්ථාපන–දూర ප්‍රස්තාරය අඳින්න.
දිගහැරී තරංගයක කණිකා චලිතය කෙසේද? පැහැදිලි කරන්න.
තරංග මුහුණු (Wavefront) යනු කුමක්ද?
කාල පරියෝජනාව සහ සංඛ්‍යාතය වෙනස් වන අයුරු පැහැදිලි කරන්න.
උසස් (Q11–15)
තරංග ශක්ති සම්ප්‍රේෂණය කෙසේ සිදුවේද?
y = 0.03 sin(4πt – 2πx) නම්: f, λ, v සොයන්න.
විද්‍යුත්-චුම්බක තරංග ශූන්‍යතයේ ගමන් කල හැකි නමුත් ශ්‍රව්‍ය තරංගට නොහැක්කේ ඇයි?
තරංග සංඛ්‍යාංකය (Wave number) සහ තරංග දිග අතර සම්බන්ධතාව ව්‍යුත්පන්න කරන්න.
ඝන මාධ්‍යයකට තරංගය ඇතුල් වූ විට එහි හැසිරීම විශ්ලේෂණය කරන්න.
පාඩම 3.3 – ප්‍රතිබින්බනය, විභංජනය, වියැකීම, ව්‍යතික්‍රමණය
පදනම (Q1–5)
තරංග ප්‍රතිබින්බනය (Reflection) යනු කුමක්ද?
විභංජනය (Refraction) යනු කුමක්ද?
වියැකීම (Diffraction) අර්ථ දක්වන්න.
ව්‍යතික්‍රමණය (Interference) යනු කුමක්ද?
ප්‍රතිස්ථාපන මූලධර්මය (Principle of superposition) state කරන්න.
අතරමැදි (Q6–10)
රචනීය ව්‍යතික්‍රමණය (Constructive interference) පැහැදිලි කරන්න.
අරචනීය ව්‍යතික්‍රමණය (Destructive interference) පැහැදිලි කරන්න.
තනිතර රන්ධාවක වියැකීමේ රූපයක් දක්වන්න.
ශබ්දය ආලෝකයට වඩා වියැකීමට හැකි වන්නේ ඇයි?
තරංග ප්‍රතිබින්බනයේ යෙදුම් 2ක් සඳහන් කරන්න.
උසස් (Q11–15)
ස්ථායී ව්‍යතික්‍රමණයට අවශ්‍ය කොන්දේසි පැහැදිලි කරන්න.
පථ භේදය (Path difference) λ/2 නම් අම්පියුටියුඩ් මත බලපෑම state කරන්න.
රන්ධාවක පළල වෙනස් වන විට වියැකීම් රටා විශ්ලේෂණය කරන්න.
තරංගයක් දෘඪ සීමාවේදී ප්‍රතිබින්බනය වීමේදී අංශය වෙනස් වීම පැහැදිලි කරන්න.
යංග් දෙරන්ධී පරීක්ෂණයෙන් ව්‍යතික්‍රමණය පැහැදිලි කරන්න.
පාඩම 3.4 – ස්ථායී තරංග හා තන්තුවල ආලෝලන
පදනම (Q1–5)
ස්ථායී තරංගයක් (Stationary wave) යනු කුමක්ද?
නෝඩ් (Node) යනු කුමක්ද?
ආන්ටි–නෝඩ් (Antinode) යනු කුමක්ද?
පළමු හෝමෝනිකය (First harmonic) තන්තුවක් මත අඳින්න.
මූලික සංඛ්‍යාතය (Fundamental frequency) සඳහා සූත්‍රය ලියන්න.
අතරමැදි (Q6–10)
දිග 1 m, v = 50 m/s නම් f₁ සොයන්න.
ව්‍යාප්ති තරංග හා ස්ථායී තරංග අතර වෙනස දක්වන්න.
තන්තුවල ස්ථායී තරංග වීමේ හේතුව පැහැදිලි කරන්න.
දෙවන සහ තෙවන හෝමෝනිකය අඳින්න.
ආදීනතාවය (Tension) සංඛ්‍යාතයට බලපාන්නේ කෙසේද?
උසස් (Q11–15)
f₁ = v/2L සූත්‍රය ව්‍යුත්පන්න කරන්න.
තන්තුවක් 300 Hz දී 3 වන හෝමෝනිකයට සම්භව වේ. මූලික සංඛ්‍යාතය සොයන්න.
නෝඩ් ඇති වීම ප්‍රතිස්ථාපන න්‍යාය මගින් පැහැදිලි කරන්න.
දණ්ඩ, වායු තීරුවල ස්ථායී තරංග විශ්ලේෂණය කරන්න.
එක අම්බුවකින් වසා ඇති නලයක හෝමෝනික සංඛ්‍යාතයන් සොයන්න.
පාඩම 3.5 – වායු තීරුවල ආලෝලන හා ශබ්දය
පදනම (Q1–5)
අනුනාදය (Resonance) යනු කුමක්ද?
ශ්‍රව්‍යයේ ලක්ෂණ 3ක් දක්වන්න.
ශබ්ද තීව्रතාව (Intensity) අර්ථ දක්වන්න.
සංඛ්‍යාතයේ ඒකකය කුමක්ද?
විවෘත නල සහ වසා ඇති නල පැහැදිලි කරන්න.
අතරමැදි (Q6–10)
විවෘත නලයක පළමු හෝමෝනික සූත්‍රය state කරන්න.
වසා ඇති නලයක පළමු හෝමෝනික සූත්‍රය state කරන්න.
දිග 0.5 m වසා ඇති නලයක v = 340 m/s නම් f₁ සොයන්න.
උෂ්ණත්වය ශබ්දයේ වේගයට බලපාන්නේ කෙසේද?
වසා ඇති නලයක පීඩන විභජනය (pressure distribution) අඳින්න.
උසස් (Q11–15)
වසා ඇති නලයක f₁ = v/4L සූත්‍රය ව්‍යුත්පන්න කරන්න.
අග අලුත් කිරීම (End correction) පැහැදිලි කරන්න.
විවෘත නලයක පළමු හෝමෝනික 4 සොයන්න.
ශබ්දයේ දැවැන්තතාව (Loudness) සහ සුර (Pitch) තරංග ගුණාංග මගින් පැහැදිලි කරන්න.
අනුනාද නළ පරීක්ෂණයේ දෝෂ මූල‍යයන් විශ්ලේෂණය කරන්න.
පාඩම 3.6 – ඩොප්ලි ප්‍රභාවය (Doppler Effect)
පදනම (Q1–5)
ඩොප්ලි ප්‍රභාවය යනු කුමක්ද?
මූලාශ්‍රය නිරීක්ෂකගේ දිශාවට ලඟා වූ විට සංඛ්‍යාතය වැඩිද අඩුවේද? පැහැදිලි කරන්න.
ඩොප්ලි ප්‍රභාවයේ ජීවන උදාහරණයක් දෙන්න.
නිරීක්ෂකයා සෙල්ලම් කරමින් සිටින නමුත් මූලාශ්‍රය නිශ්චල නම් මොකද සිදුවෙන්නේ?
පෙනෙන සංඛ්‍යාතය (Apparent frequency) යනු කුමක්ද?
අතරමැදි (Q6–10)
නිරීක්ෂකයා ගමන් කරන විට භාවිතා කරන සූත්‍රය ලියන්න.
මූලාශ්‍රය ගමන් කරන විට භාවිතා කරන සූත්‍රය ලියන්න.
500 Hz මූලාශ්‍රයක් 10 m/s වේගයෙන් නිරීක්ෂකයා වෙත ලඟා වේ. පෙනෙන සංඛ්‍යාතය සොයන්න.
මාධ්‍ය ගමන මත ආලෝක තරංගයට ඩොප්ලි ප්‍රභාවය නොවන්නේ ඇයි?
රතු–සරණය (Red shift) සහ නිල්–සරණය (Blue shift) අතර වෙනස දක්වන්න.
උසස් (Q11–15)
ගමන් වන මූලාශ්‍රය සඳහා ඩොප්ලි සූත්‍රය ව්‍යුත්පන්න කරන්න.
නිරීක්ෂකයා සහ මූලාශ්‍රය දෙන්නම ගමන් කරන අවස්ථාව විසඳන්න.
Sonic boom සිදුවන්නේ මන්ද?
රේඩාර් වේග මැනීමේදී ඩොප්ලි ප්‍රභාවය විශ්ලේෂණය කරන්න.
අභ්‍යවකාශ විද්‍යාවෙහි ඩොප්ලි ප්‍රභාවය (විශ්ව විස්තාරය) ගැන සාකච්ඡා කරන්න.
පාඩම 3.7 – විද්‍යුත්-චුම්බක තරංග සහ ලේසර්
පදනම (Q1–5)
විද්‍යුත්–චුම්බක තරංග යනු කුමක්ද?
EM තරංග කම්පන සංඛ්‍යාතයෙන් වැඩිමින් අඩුමට නාමාවලිය ලියන්න.
ලේසර් (LASER) යනු කුමක්ද?
සමස්වර ආලෝකය (Coherent light) යනු කුමක්ද?
EM තරංග වල වේගය state කරන්න.
අතරමැදි (Q6–10)
EM තරංග මාධ්‍යයක අවශ්‍යතාව නැතිව ගමන් කල හැක්කේ ඇයි?
X-කිරණවල භාවිතයන් 2ක් state කරන්න.
ලේසර් ආලෝකයේ ලක්ෂණ 2ක් ලියන්න.
එක වර්ණතාව (Monochromaticity) පැහැදිලි කරන්න.
EM තරංග නාමාවලිය රූපයක් ලෙස අඳින්න.
උසස් (Q11–15)
වූද්දීපනය (Stimulated emission) මූලධර්මය පැහැදිලි කරන්න.
ජන සංඛ්‍යාත්මක තිරුම් (Population inversion) යනු කුමක්ද?
LED සහ ලේසර් අතර වෙනස සසඳන්න.
තෙවන–මට්ටම් ලේසර් පද්ධතිය තුළ ශක්ති මට්ටම් විශ්ලේෂණය කරන්න.
සම්පූර්ණ අභ්‍යන්තර ප්‍රතිබින්බනය භාවිතා කර Fiber optics ක්‍රියා කරන අයුරු පැහැදිලි කරන්න.
වියාචනය (Disclaimer)
Idasara Academy ඉගෙනුම් සම්පත් නිර්මාණය කර ඇත්තේ සිසුන්ට මගපෙන්වීම, පුහුණුව සහ අධ්‍යයන උපායමාර්ග ලබාදී සහයෝගය දැක්වීමටය.
කෙසේ වෙතත්, සියලුම විභාග සහ නිල අවශ්‍යතා සඳහා, සිසුන් අනිවාර්යයෙන්ම ශ්‍රී ලංකා අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ, අධ්‍යාපන ප්‍රකාශන දෙපාර්තමේන්තුව විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද නිල පෙළපොත් සහ සම්පත් පරිශීලනය කළ යුතුය.
ජාතික විභාග සඳහා අන්තර්ගතයේ නිල බලය ලත් මූලාශ්‍රය වනුයේ රජය විසින් නිකුත් කරනු ලබන මෙම ප්‍රකාශනයි.