පාඩම 9.1 – අර්ධ වාහක සහ p–n සන්ධාන

පදනම (Q1–5)

1. අර්ධ වාහකය (Semiconductor) යනු කුමක්ද?

2. ඩොපින් (Doping) යනු කුමක්ද?

3. p-වර්ග හා n-වර්ග ද්‍රව්‍ය අතර වෙනස.

4. p–n සන්ධානය යනු කුමක්ද?

5. ශෝෂණ කලාපය (Depletion region) අර්ථ දක්වන්න.

අතරමැදි (Q6–10)

6. ප්‍රධාන (Majority) සහ අප්‍රධාන (Minority) වාහකයන් පැහැදිලි කරන්න.

7. ශෝෂණ කලාපය තනන්නේ කෙසේද?

8. ඩයෝඩයේ ශක්තිබන්ධන රූපය (Energy band diagram) අඳින්න.

9. මාර්ගගත අවස්ථා (Forward bias) p–n සන්ධානය මත බලපාන්නේ කෙසේද?

10. විරුද්ධ අවස්ථාව (Reverse bias) පැහැදිලි කරන්න.

උසස් (Q11–15)

11. උෂ්ණත්වය වෙනස් වීමේදී ඩයෝඩයේ බාධක විභවය විශ්ලේෂණය කරන්න.

12. ඩයෝඩයේ වහාත්මික සූත්‍රය (I = I₀(e^{V/ηVₜ} − 1)) qualitatively ව්‍යුත්පන්න කරන්න.

13. බිඳ වැටීම් ව්‍යුහ 2ක් (Zener, Avalanche) පැහැදිලි කරන්න.

14. මුලික හා අනිසි (Intrinsic vs Extrinsic) අර්ධ වාහක වාහකතාව සසඳන්න.

15. විපරිත සංතෘප්ති ධාරාව (Reverse saturation current) ඉතා අඩු වන්නේ ඇයි?

පාඩම 9.2 – ඩයෝඩ් සහ ශ්‍රේණීකරණය (Rectification)

පදනම (Q1–5)

1. ඩයෝඩය යනු කුමක්ද?

2. ඩයෝඩ් සංකේතය අඳින්න.

3. මාර්ගගත විභව පහවීම (Forward voltage drop) යනු කුමක්ද?

4. ශ්‍රේණීකරණය (Rectification) යනු කුමක්ද?

5. ඩයෝඩ් භාවිතා වන අඩවි 1ක් දක්වන්න.

අතරමැදි (Q6–10)

6. අර්ධ-තරංග ශ්‍රේණීකරණයේ ක්‍රියාකාරීත්වය පැහැදිලි කරන්න.

7. සම්පූර්ණ තරංග බ්‍රිජ් ශ්‍රේණීකරණයේ හැඩ රූපය අඳින්න.

8. රැලි (Ripple) යනු කුමක්ද?

9. කැපසිය ફિલ්ටරය (Capacitor filter) මඟින් output මෘදු වන්නේ ඇයි?

10. සම්පූර්ණ ශ්‍රේණීකරණයක සාමාන්‍ය output විභවය සොයන්න.

උසස් (Q11–15)

11. අර්ධ-තරංග සහ සම්පූර්ණ-තරංග දක්ෂතාවය සසඳන්න.

12. විශාල කැපසිය output මත ඇති බලපෑම විශ්ලේෂණය.

13. සික්‌ෂිත උපරිම විපරිත විභවය (PIV) පැහැදිලි කරන්න.

14. R–C ශ්‍රේණීකරණ ව්‍යුහයක් ගණිතමය ලෙස විසඳන්න.

15. ඩයෝඩ් ශ්‍රේණීකරණයේ සීමාවන් (Limitations) පැහැදිලි කරන්න.

පාඩම 9.3 – සෙනර් ඩයෝඩ් හා විභව පාලනය

පදනම (Q1–5)

1. සෙනර් ඩයෝඩය යනු කුමක්ද?

2. බිඳ වැටීමේ විභවය යනු කුමක්ද?

3. සෙනර් ඩයෝඩ් අයදුමයක්.

4. සෙනර් ඩයෝඩ් සංකේතය අඳින්න.

5. විභව පාලනය (Regulation) යනු කුමක්ද?

අතරමැදි (Q6–10)

6. සෙනර් ඩයෝඩ් විභව පාලනය කෙරේද?

7. Zener load line අඳින්න.

8. බිඳ වැටීම සහ අනතුරුදායක හානි අතර වෙනස.

9. Zener regulator එකක output V සොයන්න.

10. නිලේඛන R එකක් අනිවාර්ය දායක වන්නේ ඇයි?

උසස් (Q11–15)

11. Load වෙනස්වූ විධාන මත Zener regulation විශ්ලේෂණය.

12. Zener diode එකේ බල විස්සරණය (Power dissipation) සොයන්න.

13. Zener diode විභව සම්මාර්ජන (Reference) ලෙස භාවිතයේ වටිනාකම.

14. Zener + series resistor ගැටලුව විසඳන්න.

15. Zener regulator සහ linear regulator IC සසඳන්න.

පාඩම 9.4 – ද්විධ්‍රව්‍ය සන්ධාන ඉලෙක්ට්‍රෝනිකය (BJT)

පදනම (Q1–5)

1. npn සහ pnp ට්‍රාන්සിസ്റ്റර symbol අඳින්න.

2. ධාරා වර්ධකය (β) යනු කුමක්ද?

3. කලෙක්ටර් ධාරාව (IC) යනු කුමක්ද?

4. ට්‍රාන්සിസ്റ്റරයේ තත්ත්ව 3ක් (Active, Cut-off, Saturation).

අතරමැදි (Q6–10)

6. ආදාන–ප්‍රතිදාන ලක්ෂණ පැහැදිලි කරන්න.

7. CE සන්ධානය (Common emitter) විස්තර කරන්න.

8. β සහ IB ලබා දී ඇති විට IC සොයන්න.

9. Load line අඳින්න.

10. Cut-off හා Saturation අතර වෙනස.

උසස් (Q11–15)

11. Biasing ගැටලුවක් විසඳන්න.

12. RB වෙනස් වීමේදී operation point මත ඇති බලපෑම.

13. Thermal runaway පැහැදිලි කරන්න.

14. ප්‍රවර්ධකයක (Amplifier) ට්‍රාන්සിസ്റ്റර භූමිකාව charts සමඟ.

15. ට්‍රාන්සിസ്റ്റර switching සඳහා බහු-අංශ ගැටලුවක් විසඳන්න.

පාඩම 9.5 – JFET හා FET උපකරණ

පදනම (Q1–5)

1. FET යනු කුමක්ද?

2. Gate–Source විභවය (VGS) යනු කුමක්ද?

3. JFET සංකේතය අඳින්න.

4. Pinch-off විභවය යනු කුමක්ද?

5. n-channel සහ p-channel අතර වෙනස.

අතරමැදි (Q6–10)

6. JFET output characteristics අඳින්න.

7. Gate reverse-biased වන්නේ ඇයි?

8. Drain current (ID) යනු කුමක්ද?

9. Transfer characteristics විස්තර කරන්න.

10. FET හා BJT සසඳන්න.

උසස් (Q11–15)

11. ID–VGS සම්බන්ධය විශ්ලේෂණය.

12. FET විභවය මත පාලනය වන උපකරණයක් ලෙස පැහැදිලි කරන්න.

13. FET biasing circuit විසඳන්න.

14. දුරස්ථ ප්‍රවර්ධක (Amplifier) ලෙස FET ගුණාංග.

15. MOSFET ක්‍රියාකාරීත්වය qualitatively පැහැදිලි කරන්න.

පාඩම 9.6 – ප්‍රවර්ධකික ඒකක

පදනම (Q1–5)

1. Op-amp යනු කුමක්ද?

2. Inverting සහ Non-inverting ටර්මිනල් හඳුන්වන්න.

3. Open-loop gain යනු කුමක්ද?

4. Differential input යනු කුමක්ද?

5. Op-amp Golden Rules state කරන්න.

අතරමැදි (Q6–10)

6. Inverting amplifier රූපය අඳින්න.

7. Av = –Rf/Rin භාවිතයෙන් ප්‍රවර්ධිත අගය සොයන්න.

8. Virtual ground සංකල්පය පැහැදිලි කරන්න.

9. Voltage follower යනු කුමක්ද?

10. Comparator එකක් සඳහා output waveform අඳින්න.

උසස් (Q11–15)

11. Summing amplifier විශ්ලේෂණය.

12. Inverting amplifier බහු-අංශ ප්‍රශ්නයක් විසඳන්න.

13. Slew rate යනු කුමක්ද?

14. Ideal op-amp assumptions සීමාවන් පැහැදිලි කරන්න.

15. Gain = 11 යන non-inverting amplifier නිර්මාණය කරන්න.

පාඩම 9.7 – ලොජික් ද්වාර

පදනම (Q1–5)

1. ලොජික් ද්වාරය යනු කුමක්ද?

2. Truth table යනු කුමක්ද?

3. AND, OR, NOT සංකේත අඳින්න.

4. AND ද්වාරයේ බූලීය ප්‍රකාශනය ලියන්න.

5. සාමාන්‍ය ද්වාරය (Universal gate) යනු කුමක්ද?

අතරමැදි (Q6–10)

6. NAND truth table අඳින්න.

7. NOR truth table අඳින්න.

8. සරල බූලීය ප්‍රකාශනය සරල කරන්න.

9. XOR ද්වාරයේ ක්‍රියාකාරීත්වය පැහැදිලි කරන්න.

10. NANDs පමණක් භාවිතයෙන් OR ද්වාරය ක්‍රියාත්මක කරන්න.

උසස් (Q11–15)

11. සංකීර්ණ බූලීය ප්‍රකාශනය ද්වාර භාවිතයෙන් ඉදිකරන්න.

12. XOR + AND භාවිතයෙන් අර්ධ-එකතුකාරකය (Half adder) නිර්මාණය.

13. ඩිජිටල් සංසර්ගයක Timing diagram අඳින්න.

14. Propagation delay පැහැදිලි කරන්න.

15. බූලීය බීජගණිතයෙන් සම්පූර්ණ සරලීකරණයක් කරන්න.

පාඩම 9.8 – ෆ්ලිප්–ෆ්ලෝප්

පදනම (Q1–5)

1. Flip-flop යනු කුමක්ද?

2. SR flip-flop යනු කුමක්ද?

3. Flip-flop එකක තත්ත්වය (State) යනු කුමක්ද?

4. NAND–SR latch රූපය අඳින්න.

5. Invalid state යනු කුමක්ද?

අතරමැදි (Q6–10)

6. SR flip-flop එකේ Truth table පැහැදිලි කරන්න.

7. Latch සහ Flip-flop අතර වෙනස.

8. Clocked flip-flop යනු කුමක්ද?

9. JK flip-flop හි toggling පැහැදිලි කරන්න.

10. D flip-flop අඳින්න සහ ක්‍රියාකාරීත්වය පැහැදිලි කරන්න.

උසස් (Q11–15)

11. Flip-flop Timing diagram විශ්ලේෂණය.

12. State table බහු-අංශ ප්‍රශ්නයක් විසඳන්න.

13. Flip-flops හි Metastability පැහැදිලි කරන්න.

14. Counter 1ක් flip-flops භාවිතයෙන් නිර්මාණය කරන්න.

15. SR, JK, D, T සියල්ල සසඳා ගුණ–දෝෂ පැහැදිලි කරන්න.