Grade 12
Grade 13
Third Term
Grade
13
1 — මූලික සිහි කැඳවීම (1–10)
විශ්ලේෂණ රසායන විද්යාව යනු කුමක්ද?
ගුණාත්මක විශ්ලේෂණය යනු කුමක්ද?
ප්රමාණාත්මක විශ්ලේෂණය යනු කුමක්ද?
ටයිට්රේෂනය යනු කුමක්ද?
සූචකයක් යනු කුමක්ද?
මෝලාරතාවය යනු කුමක්ද?
සියවස්තර ද්රාවණයක් සෑදීමට ඇති අරමුණ කුමක්ද?
ප්රතිස්ථාපන ප්රතික්රියාවක් යනු කුමක්ද?
වර්ණමාන පරීක්ෂණය යනු කුමක්ද?
2 — අවබෝධය (11–20)
සමතුලිත ලක්ෂ්යය සහ අන්ත ලක්ෂ්යය (equivalence point / endpoint) අතර වෙනස පැහැදිලි කරන්න.
ශක්තිමත් අම්ල–ශක්තිමත් භෂ්ම ටයිට්රේෂනයක pH වක්රයේ ලක්ෂණ විස්තර කරන්න.
දුර්වල අම්ල–ශක්තිමත් භෂ්ම ටයිට්රේෂනයේ pH වෙනස අඩුවන්නේ ඇයි?
වර්ණමාන උපකරණයක ආලෝක මූලාශ්රය, පෙරහන, සංවේදකය (detector) යනවල කාර්යයන් විස්තර කරන්න.
බියර් නියමය (Beer's law) සංක ල්පීයව පැහැදිලි කරන්න.
සම්මත වක්රයක් (standard curve) භාවිතා කර සාන්ද්රණය තීරණය කරන ආකාරය පැහැදිලි කරන්න.
ගුරුත්ව විශ්ලේෂණයේදී (gravimetric analysis) අවක්ෂේපය සේදිය යුතු හේතුව පැහැදිලි කරන්න.
ශිඛා පරීක්ෂණවලදී (flame test) ලෝහ අනුව වර්ණ වෙනස් වන්නේ ඇයි?
ගුණාත්මක විශ්ලේෂණයේ සමාන්ය පරීක්ෂාද්රව්ය (group reagents) භාවිතයේ අරමුණ කුමක්ද?
ශූන්ය ටයිට්රේෂනයක් (blank titration) කිරීමට හේතුව කුමක්ද?
3 — යෙදීම (21–30)
හයිඩ්රොක්ලෝරික අම්ලය සහ සෝඩියම් හයිඩ්රොක්සයිඩ් ටයිට්රේෂනයේ pH වක්රය පුරෝකථනය කරන්න.
දී ඇති අම්ල/භෂ්ම සමීකරණයකට සුදුසු සූචකයක් තෝරන්න.
EDTA භාවිතයෙන් ජලයේ දැඩි බව මැනීමේ පියවර සඳහන් කරන්න.
ශිඛා පරීක්ෂණයේ සෝඩියම් අයනයේ වර්ණය පුරෝකථනය කරන්න.
ත්වෛලෝහික (Fe³⁺) අයන SCN⁻ සමඟ වර්ණසම්යුත්තක් (complex) සෑදෙන ආකාරය විස්තර කරන්න.
දී ඇති පරීක්ෂණයක අවක්ෂේපය හඳුනා ගන්න.
දී ඇති ටයිට්රේෂණ දත්ත මත නොදන්නා ද්රාවණයේ සාන්ද්රණය ගණනය කරන්න (සංකල්පීය ලෙස).
ද්රාව්යතා නියාමය අන ුව ප්රතික්රියාවක අවක්ෂේපය ඇතිවේදැයි තීරණය කරන්න.
ඔක්සිකරණ-අඩු කිරීමේ ටයිට්රේෂණයක (redox titration) භාවිතා කළ හැකි සුදුසු ඔක්සිකාරකයක් යෝජනා කරන්න.
ගුරුත්ව විශ්ලේෂණයක අවක්ෂේපය වියළීම සඳහා සුදුසු උෂ්ණත්වය තෝරාගැනීමේ හේතුව පැහැදිලි කරන්න.
4 — විශ්ලේෂණය (31–40)
විවිධ ටයිට්රේෂණ වක්රයන් සසඳා equivalence point වෙනස් වීම විශ්ලේෂණය කරන්න.
ශිඛා පරීක්ෂණයේ දෝෂ මූලාශ්ර විශ්ලේෂණය කරන්න.
වර්ණමාන උපකරණය නිසි ලෙස සකස් නොකිරීමේ බලපෑම් පැහැදිලි කරන්න.
බැරියම් සල්ෆේට් අවක්ෂේපය sulfate අයන අගයීමට සුදුසු වන්නේ ඇයි?
බෆර් ද්රාවණයට ටයිට්රේෂනයකදී pH වෙනස් වීම නිවීම විශ්ලේෂණය කරන්න.
සමවිය නොහැක ි සමතුලිතතාවයන් (competing equilibria) නිසා විශ්ලේෂණ දෝෂ ඇතිවන්නේ කෙසේද?
සියවස්තර ද්රාවණ සෑදීමේදී තෝලන දෝෂ (weighing errors) ප්රතිඵලයට බලපාන ආකාරය පැහැදිලි කරන්න.
පසු-ටයිට්රේෂනයක් (back titration) භාවිතය සහ ප්රයෝජන විශ්ලේෂණය කරන්න.
අලෝක-ශිරස්තෘ පරීක්ෂණය (UV–Visible spectroscopy) වර්ණමානයට වඩා සංවේදී වන්නේ ඇයි?
රසායනික ආරක්ෂක ක්රියාමාර්ග විශ්ලේෂණ ප්රතිඵල වල නිරවද්යතාවයට බලපාන ආකාරය පැහැදි ලි කරන්න.
5 — විභාග/අභියෝගය (41–50)
විද්යුත් පරාස ටයිට්රේෂණ වක්රයක් (potentiometric curve) භාවිතා කර equivalence point හඳුනාගන්නේ කෙසේදැයි පැහැදිලි කරන්න.
EDTA ටයිට්රේෂණ දත්ත මත ලෝහ අයන සාන්ද්රණය ගණනය කිරීමේ සම්පූර්ණ ක්රියාවලිය ලියන්න.
පර්මැංගනේට් ටයිට්රේෂණයේ දෝෂ මූලාශ්ර (උදා: ස්වයං වර්ණය) විශ්ලේෂණය කරන්න.
නියමිත ද්රව්යයක සාන්ද්රණය තීරණය කිරීමට සුදුසු විශ්ලේෂණ ක්රම තෝරාගැනීමේ හේතුව ලියන්න.
සම්මත එකතු කිරීමේ ක්රමය (standard addition) මඟින් matrix effect එක අඩු කරන ආකාරය පැහැදිලි කරන්න.
පරාවර්තන පරාස ටයිට්රේෂණයක් (conductometric titration) උදාහරණයක් සමඟ විස්තර කරන්න.
දළ කාය පරීක්ෂණය (mass spectrometry) ද්රව්ය හඳුනාගැනීමට දෙන දායකත්වය විශ්ලේෂණය කරන්න.
විශ්ලේෂණ රසායන විද්යාවේ අනාගත නවෝත්පාදන (කෘතීම බුද්ධි උපකරණ, సూక്ഷ්ම ද්රව්ය ගමන් පද්ධති, හැගෙනුම් උපකරණ) විවේචන වශයෙන් ඇගයීම.