10 ශ්රේණිය
11 ශ්රේණිය
පාඩම 8: ජීවින්ගේ ලාක්ෂණික
Grade
10
Term
2
මේ පාඩමෙන් අපි ජීවියෙක් සහ අජීවී දෙයක් අතර වෙනස හඳුනාගැනීමට යොදාගන්නා මූලික ලක්ෂණ ගැන ඉගෙන ගන්නවා. මේ ලක්ෂණ තේරුම් ගැනීමෙන් අප අවට ලෝකය දෙස විද්යාත්මක ඇසකින් බලන්න ඔයාට පුළුවන් වෙනවා.
කෙටි සටහන් (Short Notes):
ජීවීන්ගේ පොදු ලාක්ෂණික: ජීවියෙක් ලෙස සැලකීමට නම් පහත ලක්ෂණ එකක් හෝ කිහිපයක් පෙන්විය යුතුයි.
සෛලීය සංවිධානය: සියලුම ජීවීන් සෛල වලින් සෑදී තිබීම.
පෝෂණය: ජීව ක්රියා සඳහා අවශ්ය ශක්තිය සහ ද්රව්ය ලබා ගැනීමට ආහාර ගැනීම.
ශ්වසනය: ලබාගත් ආහාර බිඳ දමා ශක්තිය නිපදවීමේ ක්රියාවලිය.
බහිස්රාවය: දේහයේ ඇති අනවශ්ය අපද්රව්ය බැහැර කිරීම.
උද්දීප්යතාව සහ සමායෝජනය: පරිසරයේ සිදුවන වෙනස්වීම් (උත්තේජ) වලට ප්රතිචාර දැක්වීම.
චලනය: සම්පූර්ණ දේහය හෝ දේහ කොටස් එහා මෙහා කිරීම.
ප්රජනනය: තම වර්ගයා බෝ කිරීම මගින් ජීවයේ අඛණ්ඩතාව පවත්වා ගැනීම.
වර්ධනය සහ විකසනය: ප්රමාණයෙන් සහ සංකීර්ණත්වයෙන් වැඩි වීම.
2. පෝෂණ ක්රම:
ස්වයංපෝෂී: ශාක වැනි ජීවීන්, සූර්යාලෝකය භාවිතයෙන් තමන්ගේම ආහාර නිපදවා ගැනීම (ප්රභාසංශ්ලේෂණය).
විෂමපෝෂී: සතුන් වැනි ජීවීන්, බාහිරින් ආහාර ලබා ගැනීම.
3. විශේෂ අවස්ථාව - වෛරස:
වෛරස, ජීවී ධාරක සෛලයක් තුළදී පමණක් ප්රජනනය වැනි ජීවී ලක්ෂණ පෙන්වයි.
ධාරක සෛලයෙන් පිටතදී අජීවී අංශුවක් ලෙස පවතී.
එබැවින් වෛරස ජීවී සහ අජීවී ලෝක අතර අතරමැදි තැනක සිටින ලෙස සැලකේ.
ඉඟි සහ කෙටි ක්රම (Tips & Tricks):
ලාක්ෂණික 8 මතක තියාගන්න: මේ ලක්ෂණ 8 මතක තියාගන්න ඔයාටම ආවේණික කෙටි වාක්යයක් හදාගන්න.
උදාහරණයක්: "සෛල පෝෂණය කර ශ්වසනයෙන් බලය ලබා උත්තේජ වලට චලනය වී ප්රජනනය කර වර්ධනය වේ."
උදාහරණ හිතන්න: එක් එක් ලක්ෂණිකයට ශාකයකින් සහ සතෙකුගෙන් උදාහරණයක් මතක තබා ගන්න.
උද්දීප්යතාව: ශාක -> නිදිකුම්බා පත්ර ඇකිලීම. සත්ත්ව -> හදිසි ශබ්දයකට බල්ලෙකු කන් කෙළින් කිරීම.
චලනය: ශාක -> සූර්යකාන්ත මල හිරු දෙසට හැරීම. සත්ත්ව -> දිවියෙකු ගොදුරක් පසුපස දිවීම.
විභාගය සඳහා වැදගත් කරුණු (Important Points for Exam):
ලාක්ෂණික ලැයිස්තුගත කිරීම: ජීවීන්ගේ පොදු ලාක්ෂණික මොනවාදැයි ලැයිස්තුගත කිරීමට අසන ප්රශ්න බහුලව පැමිණිය හැක.
අර්ථ දැක්වීම: එක් එක් ලාක්ෂණිකය (උදා: ශ්වසනය, බහිස්රාවය) සරලව අර්ථ දැක්වීමට පුරුදු වන්න.
උදාහරණ සහිතව පැහැදිලි කිරීම: දී ඇති ලාක්ෂණිකයක්, ශාක සහ සත්ත්ව ලෝකයෙන් උදාහරණ දෙකක් ගෙන පැහැදිලි කිරීමට අසන ප්රශ්න සඳහා සූදානම් වන්න.
වෙනස හඳුනාගැනීම: "වර්ධනය" සහ "චලනය" වැනි එකිනෙකට සමාන යැයි සිතෙන ලාක්ෂණික අතර ඇති පැහැදිලි වෙනස තේරුම් ගන්න. (උදා: ගලක් මත පාසි වැවීම වර්ධනයක් වුවද, ගඟක ගලක් ගසාගෙන යාම ජීවී චලනයක් නොවේ).
වෛරස: වෛරස, ජීවීන් වර්ගීකරණය කිරීමේදී ගැටලුකාරී වන්නේ ඇයිද යන්න පැහැදිලි කිරීමට අසන ප්රශ්න සඳහා සූදානම් වන්න.
වියාචනය (Disclaimer)
Idasara Academy ඉගෙනුම් සම්පත් නිර්මාණය කර ඇත්තේ සිසුන්ට මගපෙන්වීම, පුහුණුව සහ අධ්යයන උපායමාර්ග ලබාදී සහයෝගය දැක්වීමටය.
කෙසේ වෙතත්, සියලුම විභාග සහ නිල අවශ්යතා සඳහා, සිසුන් අනිවාර්යයෙන්ම ශ්රී ලංකා අධ්යාපන අමාත්යාංශයේ, අධ්යාපන ප්රකාශන දෙපාර්තමේන්තුව විසින් ප්රකාශයට පත් කරන ලද නිල පෙළපොත් සහ සම්පත් පරිශීලනය කළ යුතුය.
ජාතික විභාග සඳහා අන්තර්ගතයේ නිල බලය ලත් මූලාශ්රය වනුයේ රජය විසින් නිකුත් කරනු ලබන මෙම ප්රකාශනයි.
